Door de jaren heen groeide Hiske Jaspers van jonge pionier uit tot vraagbaak ouderenmishandeling. In dit portret blikt ze terug op tien jaar Veilig Thuis: de chaos van de beginjaren, de zoektocht naar professionele gronding en haar persoonlijke missie om ouderenmishandeling op de kaart te zetten. Over dat laatste thema zegt ze: “Het viel me op dat daar nauwelijks expertise op was, terwijl het vaak schrijnend is.”
‘Raakte je het vel papier kwijt, dan was de melding weg’
Als Hiske in 2015 haar intrede doet bij Veilig Thuis Gelderland-Zuid, is ze pas 24. Vanuit het steunpunt Huiselijk Geweld in Arnhem wordt ze gedetacheerd naar het gloednieuwe meldpunt in Nijmegen. Al is ‘meldpunt’ een groot woord voor wat in feite begint met een klapper op tafel, een telefoon zonder aansluiting en een laptop zonder systemen. “We deden maar wat”, zegt ze terugblikkend, met een glimlach. Toch voelt Hiske zich al snel op haar plek. “Ik was jong en stond er in het begin een beetje alleen voor, maar ik werd goed opgenomen in het team. Iedereen was aan het pionieren.” Politiemeldingen werden nog letterlijk op papier opgehaald bij het bureau. “Iemand stapte ’s ochtends vroeg op de fiets om de meldingen op te halen. En dan gingen we bladeren: wie pakt wat op? Als je het vel papier kwijtraakte, was de melding weg. Dat was onze realiteit.”
Leren door te doen
Hiske begint aan de frontoffice en schuift later ook aan bij de backoffice. Ze handelde meldingen af, in haar vroege dagen bij Veilig Thuis soms met knikkende knieën. “Ik had geen ervaring met kindermishandeling, vond het spannend. En ik wist eigenlijk ook niet altijd precies wat ik aan het doen was.” Na een jaar besluit ze zich te richten op het eerste contact. “Er was toen nog geen duidelijk inwerktraject, geen training, geen gedragswetenschapper in dienst. Dat was leerzaam, maar niet altijd zoals het hoorde. Je wist: dit werk vraagt meer dan we nu kunnen bieden.” Inmiddels is dat compleet anders. Nieuwe collega’s krijgen een gedegen inwerktraject, volgen trainingen en worden begeleid. “Soms zie ik oude meldingen van mezelf terug. Dan denk ik: dat zou ik nu nooit meer zo aanpakken. Het is heel waardevol om je eigen groei te zien.”
'Waarom zouden we ouderen niet net zo’n mooie laatste fase gunnen als dat we kinderen een mooie start gunnen?’
Ouderenmishandeling, een onderbelicht thema
Langzaam maar zeker begon Hiske zich te specialiseren. Eén thema greep haar bij de keel: ouderenmishandeling. “Het viel me op dat daar nauwelijks expertise op was, terwijl het vaak schrijnend is.” Hiske begon met het volgen van trainingen, schoof aan bij landelijke overleggen en werd uiteindelijk voorzitter van het Landelijk Platform Bestrijding Ouderenmishandeling. “Wat mij raakt is het besef: waarom zouden we ouderen niet net zo’n mooie laatste fase gunnen als dat we kinderen een mooie start gunnen?” Vanuit haar rol als voorzitter van het Landelijk Platform Bestrijding ouderenmishandeling slaagt Hiske er in 2023 in dat banken onder bepaalde voorwaarden zonder toestemming van de cliënt melding mogen doen bij Veilig Thuis. “Dat was een lange weg. Maar uiteindelijk hebben we samen met juristen en het ministerie de argumenten op tafel gekregen. Dat is een verandering waar ik echt trots op ben.”
Ouderenmishandeling: het verborgen leed
Ruim 200.000 ouderen in Nederland krijgen jaarlijks te maken met mishandeling. Dat gaat niet alleen om slaan of schoppen, maar ook om uitschelden, verwaarlozing, financiële uitbuiting of isolatie. Hiske zet zich vanuit Veilig Thuis in om mensen te leren deze signalen te herkennen, bespreekbaar te maken én ouderen in veiligheid te brengen.
Schurende keuzes
Het werk bij Veilig Thuis blijft intens. De keuzes die je moet maken, de verhalen die je hoort. “Soms moet je prioriteren tussen twee heftige situaties. Dan ligt er een melding van een kind dat al jaren met de riem wordt geslagen en een melding van een oudere vrouw die acuut medische hulp nodig heeft. Dan moet je rationeel afwegen: waar moeten we nú zijn?” Die realiteitszin ontwikkel je, zegt ze. “In het begin raakte alles me. Nu bekijk ik situaties meer feitelijk. Maar soms raakt een casus je toch. Je moet daarin een balans vinden: professioneel handelen, maar je menselijkheid niet verliezen.”
Leren van jezelf
Wat ze in tien jaar misschien wel het meest over zichzelf heeft geleerd? “Dat humor onmisbaar is. We maken zoveel heftigs mee. Maar als ik met collega’s kan lachen, kan ik het dragen.” Ze heeft een lijstje met de vreemdste uitspraken van cliënten, ooit aan de muur gehangen bij het belteam. “Zodat we even konden gniffelen tussen alle zware gesprekken door.” En Hiske leerde om haar eigen angsten onder ogen te komen. “Ik heb dyslexie en vond het vroeger doodeng om voor groepen te spreken. Maar bij Veilig Thuis heb ik dat overwonnen. Nu geef ik voorlichtingen en lezingen. Dat komt ook omdat ik me hier veilig voel. We hebben misschien wel zes teammanagers gehad in tien jaar, maar ons team is altijd steady gebleven.”
Een blik vooruit
Hoe Hiske de toekomst van Veilig Thuis ziet, is nog ongewis. “Met de proeftuinen en veranderingen in het veld is het spannend wat er blijft bestaan. Mijn hoop is dat ouderenmishandeling niet opnieuw onder het tapijt verdwijnt.” En haar eigen toekomst? “Ik ben zoekende. Ik heb twee jonge kinderen en merk dat het fijn is om in het vertrouwde vaarwater te blijven. Maar ik weet ook: ik wil blijven bijdragen. Misschien iets minder ballen tegelijk hooghouden, maar wel op een plek waar ik verschil kan maken.”